หมายถึง โรคหรือความเจ็บป่วยที่เกิดขึ้นกับผู้ปฏิบัติงาน ซึ่งมี สาเหตุโดยตรงจากการทำงานที่สัมผัสกับสิ่งคุกคามหรือ
สภาวะแวดล้อมในการทำงานที่ไม่เหมาะสม โดยอาการเจ็บป่วยอาจเกิดขึ้นขณะปฏิบัติงาน หลังเลิกงาน หรือภายหลังที่
ออกจากงานไปแล้วการเกิดทันที เช่น ได้รับสัมผัสโอกรดในไรงงานแบตเตอรี่ มีอาการแสบตา แน่นหน้าอกเกิดภายหลัง
จากการทำงาน เช่น คนงานชายรายหนึ่ง อายุ 20 ปี ทำงานในโรงงานผลิตแบตเตอรี่รถยนต์ ซึ่งมีตะกั่ว 99.99 %
ทำงานมา 8 เดือน ซึ่งต่อมาได้ป่วยเป็นโรคพิษตะกัว หรือโรคชิโคสิส อาการและอาการแสดง ใช้เวลานานอย่างน้อย 5
ปี เป็นต้น
1.1 โรคที่เกิดจากการประกอบอาชีพ (Occupational diseases)
โรคที่เกิดจากการประกอบอาชีพ มีกลไกการเกิดเนื่องจากมีสิ่งคุกคาม (hazard) ในงานที่ทำมาสัมผัส (exposure) กับ
ร่างกายคนทำงาน จึงทำให้เกิดเป็นโรค (disease)
1.2 โรคเกี่ยวเนื่องกับการทำงาน (Work-related diseases)
หมายถึง การประกอบอาชีพไปกระตุ้นให้โรคเติมของผู้ป่วยคนนั้นให้แสดงอาการออกมา หรือทำให้อาการแย่ลงกว่าเก่า
เช่น ในคนที่มีโครงสร้างผิดปกติอยู่แล้ว หรือผู้ป่วยโรคเบาหวานจะมีอาการโรคเส้นเอ็นอักเสบได้ง่าย ดังนั้นการทำงานที่
มีการออกแรงซ้ำๆ หรือมีท่าทางการทำงานที่ไม่ถูกต้อง ก็จะแสดงอาการ
1.3 โรคเกี่ยวเนื่องกับการทำงาน (Environmental diseases)
หมายถึง ผลกระทบที่เกิดจากมลพิษปนเปื้อนในดิน น้ำ อากาศ ทั้งจากธรรมชาติและกิจกรรมของมนุษย์ ทำให้เกิดโรค
หรือผลกระทบทั้งแบบเฉียบพลันและเรื้อรัง
- มีหลักการเกิดโรคเช่นเดียวกับโรคจากการทำงาน คือ มีสิ่งคุกคามมาสัมผัสกับร่างกายคน ทำให้เกิดโรคขึ้น เพียงแต่
เปลี่ยนจากสิ่งคุกคามที่อยู่ในงานมาเป็นสิ่งคุกคามที่อยู่ในสิ่งแวดล้อมทั่วไปแทน